Zelfvertrouwen

Een probleem met het zelfvertrouwen kan veel verschillende oorzaken hebben. Vaak zijn het vele zaken die in verband met elkaar staan. Mogelijk een reden om hier hulp bij te gaan zoeken. In deze uitwerking meer over het probleem zelfvertrouwen bij je kind.

Is jouw kind onzeker? Als je kind een gebrek aan zelfvertrouwen heeft, vindt het zichzelf niet goed genoeg en denkt het dat andere mensen dingen beter kunnen. Daardoor kan je kind moeite hebben met kritiek. Je kind zou o.a. de volgende signalen kunnen geven i.v.m. een minder goed zelfvertrouwen: verlegen en/of afwachtend zijn en geen initiatief nemen, situaties vermijden en bang zijn om te falen, te weinig opkomen voor zichzelf, vaker lichamelijke klachten zoals o.a. hoofdpijn, buikpijn of iets anders, veel vragen naar bevestiging, veel duidelijkheid willen hebben en zich stoer of agressief gedragen. Natuurlijk zijn dit maar enkele voorbeelden, maar kunnen er zeker ook andere vormen zijn.

Voor jou als ouder kan het verdrietig zijn om te horen dat je kind zichzelf dom of stom vindt of zegt dat niemand met hem wil spelen. Gelukkig kun je jouw kind helpen om meer zelfvertrouwen te krijgen.   

Hoe stelt je kind zich op?

  • Vergelijkt je kind zichzelf vaak met een ander en is het daarbij behoorlijk competitief ingesteld?
  • Herken je bv. dat je kind altijd of vaak de beste wil zijn en uitspraken doet als: ‘Ik fietste het hardste’, ‘Ik was als eerste klaar met de test’, ‘Ik kan het veel beter’ en zegt je kind ook tegen andere vriendjes dat hij de beste of snelste is?
  • Kan het daarbij slecht tegen zijn verlies en vindt je kind het moeilijk om een teleurstelling te accepteren? Is kritiek belangrijk? Moet het alles in één keer goed doen en wil het niet eerst een paar keer oefenen? Voor een kind is het belangrijk om zijn zelfvertrouwen uit zichzelf te halen en zijn prestaties wat minder belangrijk te vinden.

Hoe komt het dat je kind altijd of vaak de beste wil zijn?

Als een kind opgroeit in een situatie en omgeving waar de nadruk ligt op presteren (zowel thuis bij de ouders en familie, als op school) of waar kinderen onderling vaak worden vergeleken, zal dat belangrijk zijn voor je kind om de beste te willen zijn. Het zou kunnen zijn dat jij, als ouder, het maken van fouten stimuleert en (misschien onbewust) de nadruk niet zozeer op presteren legt, maar dat je kind de lat hoog legt voor zichzelf. Een belangrijke factor is daarbij het karakter: is je kind ambitieus, heeft het een sterke eigen wil, is het kritisch op zichzelf. Of heeft je kind een lage eigenwaarde en ontleent het zijn zelfvertrouwen vooral aan zijn prestaties.

Zelfvertrouwen uit zich in wat je doet (prestaties) of wie je bent (eigenschappen).

Wil je kind graag de beste zijn, dan is het resultaatgericht. Alleen bestaat het risico dat je kind zijn eigenwaarde ontleent aan zijn prestaties. Op momenten dat je kind – in zijn ogen – minder presteert, kan het zichzelf niet goed genoeg vinden en afwijzen. Als je kind dan vaak negatieve gedachten heeft over zichzelf, zoals: ‘Ik ben echt niet goed’, ‘Anderen zijn toch beter’, ‘Ik ben dom’, ‘Zie je wel, ik kan het niet’, zal het zo zijn zelfvertrouwen aantasten. Stimuleer als ouder een positief zelfbeeld. Dat je kind leert dat het leuk is, zoals het is. Als ouder wil je graag dat je kind gelukkig is en blij met zichzelf. Dat het zelfvertrouwen heeft en stevig in zijn schoenen staat. Gelukkig kun je hieraan bijdragen en heb je een belangrijke invloed op je kind door begrip naar je kind toe te tonen.

Praat met je kind en laat het merken dat je het serieus begrijpt.

Denkt jouw kind negatief over zichzelf, durft het iets niet, vindt het dat anderen toch beter zijn? Vaak is een eerste reactie: ‘Dat kun je wel!’. Terwijl het meestal een uiting is van onmacht, frustratie en teleurstelling. Om je kind meer zelfvertrouwen te geven, helpt het om eerst te laten merken dat je snapt hoe het zich voelt. Zo geef je je kind ruimte om zijn gevoelens te uiten en te accepteren. Dan kan er mogelijk ruimte komen voor een oplossing. Ga met je kind praten en vertel hem dat je hem begrijpt dat het jammer is dat hij die wedstrijd verloren heeft en graag had willen winnen, maar dat het niet altijd kan en vooral niet altijd hoeft. Laat je kind merken dat je in hem gelooft. Dit doe je door je kind complimenten en waardering te geven voor wie hij is en wat hij doet. Complimenten gericht op het proces en zeker niet het resultaat.

Probeer je kind te helpen in het proces van denken en doen.

Je zou je kind kunnen vragen: ‘hoe zou jij het willen?’ of ‘zou je dat kunnen gaan lukken?’ of ‘wat zou je vandaag daar al aan kunnen doen?’, ‘zullen we het samen opschrijven?’.
Positief denken is een belangrijke vaardigheid die je helpt om veerkrachtig met situaties om te gaan. Vaak weet je kind helemaal nog niet hoe het helpende gedachten kan hebben.Stimuleer je kind om uiteindelijk zelf tot die oplossing te komen. Als je kind merkt dat het zelf in staat is om dingen op te lossen en te laten lukken, zal zijn zelfvertrouwen alleen maar groeien.

Laat die kritische stem van ‘je moet beter’ los.

Laat jij als ouder zien dat je als kind wel invloed hebt en zelf in staat bent om ervoor te zorgen dat je je fijn voelt en dingen kunt leren en niet alles gelijk goed hoeft te doen. Zeg hem b.v.: ‘wat ik nu nog niet kan, kan ik leren’ of ‘volgende keer probeer ik het weer wat beter te doen’. Laat hem minder kritisch op zichzelf zijn en aardiger tegen zichzelf zijn. Aardige dingen tegen jezelf zeggen, zoals: ‘je doet het echt goed’ of ‘je mag fouten maken’, zijn belangrijk in het proces om je zelfvertrouwen op te bouwen.

Kleine voorbeelden die je als ouder samen met je kind zou kunnen doen en die je kind leuk zal vinden, zijn b.v.: je kind laten helpen met een boodschapje of ga even samen in het bos om de hoek wandelen of voorlezen voordat het gaat slapen. Dit soort zaken zullen zijn zelfvertrouwen sterken.

Laat je kind merken dat je in hem gelooft, door je kind complimenten en waardering te geven voor wie hij is en wat hij doet. Laat het een realistisch beeld van zichzelf vormen, zet negatieve gedachten om naar positieve, kritiek zien als leermoment en niet als falen. Hiermee zal het zelfvertrouwen van je kind zeker vergroot worden. Mocht het proces uiteindelijk thuis toch niet gaan lukken, dan is mijn hulp hierbij van harte aangeboden!

adminZelfvertrouwen